Краниовертебрал ўтиш соҳасидаги менингиома — кам учрайдиган ва техник жиҳатдан мураккаб патология бўлиб, нейрохирургик жамоадан юқори аниқлик ва катта тажриба талаб қилади. Миянинг ушбу анатомик соҳаси энг масъулиятли ҳудудлардан бири ҳисобланади, чунки бу ерда организмнинг ҳаётий муҳим функцияларини таъминлайдиган тузилмалар жамланган. Ушбу зонадаги ҳар қандай аралашув пухта режалаштиришни ҳамда замонавий нейрохирургик технология ва ёндашувларни қўллашни талаб қилади.
Neurolife нейрохирургия марказида краниовертебрал ўтиш соҳасидаги менингиома микрожарроҳлик усулида муваффақиятли олиб ташланди ва анатомик ҳамда функционал нисбатлар тўлиқ тикланди. Бундай клиник ҳолатларда мия ўсмасини олиб ташлаш асосий даволаш усули сифатида кўрилади, чунки у нерв тузилмаларидаги сиқилишни бартараф этиш ва неврологик бузилишларнинг кейинги кучайишини олдини олишга хизмат қилади.
Краниовертебрал ўтиш соҳасидаги менингиома нима?
Менингиома — одатда мия пардалари (қобиқлари)дан ривожланадиган яхши сифатли ўсма ҳисобланади. Мия менингиомаси узоқ вақт давомида белгиларусиз кечиши мумкин, аммо краниовертебрал ўтиш соҳасида жойлашганда ҳатто кичик ҳажмдаги ўсма ҳам яққол клиник белгиларга сабаб бўлиши мумкин. Бу соҳадаги ўсма узунчақ мияни, орқа миянинг юқори сегментларини ва череп нервларини сиқиши мумкин. Бу эса беморнинг ҳаёт сифатига бевосита таъсир қилади ва ҳатто менингиома кичик бўлганда ҳам жиддий неврологик бузилишларни келтириб чиқариши мумкин.

Менингиома операциядан олдин
Қачон нейрохирургга мурожаат қилиш муҳим?
Клиник белгилари ўсманинг ўлчами ва ўсиш йўналишига боғлиқ. Ушбу локализацияда мия ўсмасининг белгилари кўпинча аста-секин кучаяди ва узоқ вақт давомида бошқа касалликлар аломати сифатида қабул қилиниши мумкин.
Энг кўп учрайдиган шикоятлар:
- энса ва бўйин соҳасида оғриқлар;
- қўл ва оёқларда кучсизлик ёки увишиш;
- юриш ва мувозанатни сақлашда бузилишлар;
- бош айланиши;
- ютиш қийинлашиши ва нутқда ўзгаришлар.
Мия ўсмасининг эҳтимолий сабабларини тушуниш ўз вақтида текширувдан ўтишга ёрдам беради ва хавотирли аломатлар пайдо бўлганда мутахассис қабулини кечиктирмасликка туртки бўлади.
Neurolife марказида диагностика
Neurolife марказида ташхисни аниқ қўйиш ва операцияни хавфсиз режалаштириш учун комплекс диагностик ёндашув қўлланади. Мия ўсмаси МРТ текширувининг асосий босқичи ҳисобланади. Магнит-резонанс томография ўсманинг ўлчами, тузилиши ва атроф тўқималар билан ўзаро муносабатини аниқлаш имконини беради.
Қўшимча равишда мия ўсмаларининг нурли диагностикаси қўлланади, жумладан краниовертебрал ўтиш соҳасининг МСКТ текшируви ҳам ўтказилади, бу суяк тузилмаларини баҳолаш ва хавфсиз жарроҳлик кириш йўлини танлаш учун зарур. Шу тариқа, асосий диагностик усуллар қуйидагилар:
- контраст билан мия ва бўйин умуртқа қисми МРТ;
- краниовертебрал ўтиш соҳасининг МСКТ.
Текширув шунингдек тўлиқ неврологик кўрик ва пухта операция олди тайёргарлигини ҳам ўз ичига олади.

Менингиомани микрожарроҳлик усулида олиб ташлаш
Neurolife клиникасида менингиомани жарроҳлик йўли билан даволаш
Даволашнинг асосий босқичи микрожарроҳлик технологияларини қўллаган ҳолда менингиомани нейрохирургик даволаш бўлди. Аралашув доирасида менингиомада операция қуйидагилардан фойдаланган ҳолда амалга оширилди:
- операцион микроскоп;
- микрожарроҳлик асбоб-ускуналари;
- мия ва нерв тузилмалари функцияларини нейрофизиологик мониторинг қилиш.
Мия ўсмасини олиб ташлаш ҳаётий муҳим анатомик тузилмаларни сақлаган ҳолда ўсмани имкони борича тўлиқ кесиб олиш мақсадида амалга оширилди. Бундай ёндашув нейрохирургик операция асоратлари хавфини сезиларли камайтиради ва бемор учун прогнозни яхшилайди.
Операциядан кейинги натижа
Операциядан кейин бемор марказ мутахассислари назоратида динамик кузатувда бўлди. Эрта операциядан кейинги даврда қуйидагилар қайд этилди:
- неврологик симптоматиканинг камайиши;
- ҳаракат функцияларининг тикланиши;
- ҳаёт сифатининг яхшиланиши;
- жиддий асоратларнинг йўқлиги.
Назорат МРТ ўтказилган аралашувнинг радикаллигини тасдиқлади.

Ўсма олиб ташланганидан кейин МРТ
Шуни таъкидлаш муҳимки, мия ўсмаси эрта аниқланганда ва тўғри даволаш тактикаси танланганда энг самарали даволанади. Мия саратонини даволаш нархи ёки менингиомани олиб ташлаш каби масалалар ҳар доим индивидуал тарзда кўриб чиқилади ва клиник ҳолатнинг мураккаблигига, диагностика ҳажмига ҳамда қўлланиладиган терапия усулларига боғлиқ бўлади.
Муаллиф: нейрохирург шифокор Владимир Тен Денисович.
